Prawo do renty przysługuje osobie poszkodowanej, która z powodu uszkodzenia ciała lub rozstroju zdrowia utraciła zdolność do pracy zarobkowej albo zwiększyły się jej potrzeby lub zmniejszyły widoki powodzenia na przyszłość.

Osoba poszkodowana z powodu uszkodzenia ciała lub wywołania u niej rozstroju zdrowia może domagać się od sprawcy szkody odszkodowania, zadośćuczynienia oraz przyznania renty. Ma prawo nawet otrzymać te trzy świadczenia łącznie.

Kiedy domagać się renty

Wypłacania comiesięcznej renty może żądać wówczas, gdy utraciła całkowicie lub częściowo zdolność do pracy zarobkowej albo z powodu doznanego uszczerbku na zdrowiu zwiększyły się jej potrzeby lub zmniejszyły widoki powodzenia na przyszłość. Jest to renta cywilna, płacenie której sąd nakazuje osobie zobowiązanej do naprawienia szkody. Następstwa szkody powodujące zwiększenie wydatków lub zmniejszenie dochodów, a nawet ich utrata przez osobę poszkodowaną powinny mieć charakter trwały. Sąd orzeka o wypłacaniu jej niezależnie od tego, czy poszkodowany z tytułu niepełnosprawności nabywa prawo do wypłacania mu renty przez ZUS.

Gdyby jednak w momencie wyrokowania sąd nie mógł dokładnie ustalić wysokości szkody, to wówczas przyznaje poszkodowanemu rentę tymczasową. Jest ona wówczas ograniczona czasowo.

Ustalanie wysokości

Ustalając wysokość renty, sąd bierze pod uwagę, w jakim stopniu zmniejszyły się widoki powodzenia na przyszłość osoby poszkodowanej, a także jak zwiększyły się jej potrzeby. Zmniejszenie widoków powodzenia powinno wyrażać się utratą korzyści majątkowych, jakie poszkodowany mógłby osiągnąć wówczas, gdyby jego organizm był w pełni sprawny. Sąd bierze pod uwagę realne możliwości poszkodowanego, jakie istniały w chwili powstania szkody.

O rentę ma prawo wystąpić nawet poszkodowany, który w momencie doznania szkody nie pracował zawodowo. Może on bowiem twierdzić, że gdyby nie doznał szkody, to podjąłby pracę zawodową.

Natomiast na zwiększone potrzeby uprawnionego składają się powtarzające się wydatki, np. na stałe zabiegi, rehabilitację, specjalne odżywianie się poszkodowanego, których nie musiałby ponosić wówczas, gdyby nie doznał szkody.

Poszkodowany nie musi uzasadniać, że potrzeby te faktycznie zaspokaja, wystarczy że wykaże, że one faktycznie istnieją i są następstwem czynu niedozwolonego.

Ustalając rentę, bierze się pod uwagę utracone zarobki, natomiast nie wlicza się do nich na przykład napiwków.

Wzór pozwu

Warszawa dnia 14 lutego 2006 r.

Do
Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy
Wydział Cywilny w Warszawie
Powód: Jan Lin, projektant
zam. w Warszawie, ul. Bankowa 92 m. 19
Pozwany: Wacław Lipka, kierowca
zam. w Warszawie, ul. Nowotarska 71 m. 3

Wartość przedmiotu sporu: 3600 zł

Pozew o rentę

Wnoszę:

1) o zasądzenie od pozwanego Wiesława Lipki na rzecz powoda Jana Lina renty w kwocie 200 zł (dwieście zł), płatnej co miesiąc do 10 dnia każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu
2) o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu według norm przepisanych
3) o wezwanie na rozprawę świadka: Janiny Sęp, zam. w Warszawie, ul. Starowiślna 17 m. 23
4) o przeprowadzenie rozprawy także w nieobecności powoda

Uzasadnienie

Powód – Jan Lin został poszkodowany w wypadku samochodowym. Samochód prowadzony przez pozwanego Wacława Lipkę potrącił go, gdy przechodził przejściem dla pieszych na ulicy Nowy Świat w Warszawie w dniu 5 maja 2005 r.
Dowód: akta sprawy karnej, sygn. I K 782/05
Na skutek obrażeń poniesionych w wypadku powód ma znacznie mniejsze możliwości władania prawą ręką niż przed wypadkiem, co z kolei ma istotny wpływ na wysokość jego zarobków. Powód jest zatrudniony jako projektant i kontuzja prawej ręki ograniczyła jego możliwości wykonywania szkiców.
Dowód: zeznania świadka Janiny Sęp
Z tego powodu zarobki powoda obniżyły się o kwotę 300 zł miesięcznie.
Dowód: zaświadczenie o zarobkach
Z tych względów roszczenie powoda o rentę jest uzasadnione.

Jan Lin

Załączniki:
1) zaświadczenie o zarobkach
2) kopia pozwu i załącznika

Malgorzata Piasecka-Sobkiewcz
Źródło: Gazeta Prawna